Nghị quyết 85/NQ-CP: Định vị vai trò của kinh tế tập thể, HTX trong chuỗi giá trị nông nghiệp

Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 85/NQ-CP năm 2026 về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Kết luận 219-KL/TW tiếp tục thực hiện Nghị quyết 19-NQ/TW, khóa XIII về nông nghiệp, nông dân, nông thôn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045..

Nghị quyết 85/NQ-CP hướng đến xây dựng nền nông nghiệp sản xuất hàng hóa đồng thời phát triển nông nghiệp dựa trên lợi thế so sánh quốc gia theo hướng hiện đại có năng suất, chất lượng cao, hiệu quả, bền vững, có sức cạnh tranh cao thuộc nhóm dẫn đầu khu vực Đông Nam Á và Top 15 trên thế giới vào năm 2030. 

Đi cùng với đó là đảm bảo vững chắc an ninh lương thực quốc gia, kim ngạch xuất khẩu nông sản duy trì đà tăng trưởng cao. Trong đó xác định, nông dân là chủ thể, trung tâm của quá trình phát triển kinh tế nông nghiệp.

Để đạt được những mục tiêu này, Nghị quyết 85/NQ-CP xác định, cần tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững. Và nền tảng trọng tâm của điều này là xây dựng và phát triển các chuỗi liên kết giá trị chặt chẽ giữa doanh nghiệp, HTX và người nông dân.

Đặc biệt, để phát triển nông thôn theo hướng hiện đại, thông minh, gắn với quá trình công nghiệp hóa và đô thị hóa; chuyển đổi mô hình tăng trưởng, Nghị quyết 85/NQ-CP đã chỉ rõ cần tập trung đào tạo phát triển nguồn nhân lực và quản trị HTX theo hướng chuyên nghiệp, số hóa. Xây dựng và vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về HTX và chuỗi giá trị nông sản, làm cơ sở tích hợp điều hành, giám sát chính sách. 

Đi liền với đó là tăng cường phối hợp giữa doanh nghiệp, HTX, ngân hàng và doanh nghiệp bảo hiểm nông nghiệp nhằm tăng khả năng tiếp cận tín dụng, tài chính và bảo hiểm nông nghiệp; đầu tư phát triển hạ tầng vùng nguyên liệu, các trung tâm đổi mới sáng tạo, logistics, kho bảo quản, cơ sở chế biến quy mô phù hợp.

 Để cơ cấu lại ngành nông nghiệp, nâng cao năng suất, chất lượng, giá trị gia tăng sản phẩm và hiệu quả sản xuất, kinh doanh nông lâm nghiệp và thủy sản, Nghị quyết 85/NQ-CP xác định một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tiếp tục củng cố và phát triển kinh tế tập thể, HTX hiệu quả, hiện đại, gắn với chuỗi giá trị và sinh kế bền vững ở nông thôn. Ưu tiên hỗ trợ HTX nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, chuyển đổi số, liên kết sản xuất và tiêu thụ với doanh nghiệp; HTX nông nghiệp tham gia phát triển vùng nguyên liệu nông sản tập trung.

Ngoài ra, các chính sách như: Hỗ trợ kết nối, thúc đẩy chế biến, tiêu thụ trong nước; dự báo và phối hợp với các địa phương xây dựng phương án hỗ trợ tiêu thụ kịp thời nông sản chính vụ; phối hợp tổ chức kết nối thu mua nông sản, đẩy mạnh tiêu thụ nông sản trong các hệ thống, chuỗi siêu thị lớn, tổ chức các diễn đàn hỗ trợ kết nối tiêu thụ nông sản; đẩy mạnh việc xây dựng thương hiệu; Tăng cường các hoạt động xúc tiến thương mại… cũng được cho là đang góp phần hỗ trợ đắc lực khu vực kinh tế tập thể, HTX trên cả nước phát triển hiệu quả, tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Nghị quyết cũng nhấn mạnh việc phát triển các sàn giao dịch nông sản minh bạch. Đáng chú ý, Chính phủ cũng xác định vai trò của lực lượng thương lái, tích hợp đối tượng này vào chuỗi giá trị lúa gạo và nông sản thông qua các HTX. Phương pháp này giúp chuyên nghiệp hóa khâu trung gian, đảm bảo lợi ích hài hòa cho người sản xuất trực tiếp, doanh nghiệp tham gia liên kết.